کد خبر: ۴۲۸۴۰۲۱

تاریخ: ۰۳ خرداد ۱۴۰۴ - ۰۶:۵۴

مدیر گروه شیعه‌شناسی دانشگاه قم:

شیعه‌شناسی ناظر به حل مسائل اجتماعی و فرهنگی است

احمد بهشتی‌مهر با بیان اینکه دانشگاه قم در رشته شیعه‌شناسی با سه گرایش کلام، تاریخ و جامعه‌شناسی دانشجو می‌پذیرد، گفت: فارغ‌التحصیلان رشته شیعه‌شناسی می‌توانند دغدغه‌های فرهنگی مردم را با مبانی مکتب شیعه توضیح دهند.

احمد بهشتی‌مهر، مدیر گروه شیعه‌شناسی دانشگاه قم در گفت‌و‌گو با ایکنا از قم با بیان اینکه رشته شیعه‌شناسی  طی سال‌های اخیر وارد نظام آموزش عالی شده است، اما پیش از این در رشته‌های متعدد دانشگاهی و حوزوی به موضوعات شیعی نیز پرداخته می‌شد، اظهار کرد: این رشته در سال 1385 مصوب شورای گسترش وزارت علوم شد و دانشگاه قم بنیان‌گذار آن در دانشگاه‌های دولتی بود که در سه گرایش در مقطع کارشناسی ارشد، رشته شیعه‌شناسی را تصویب کرد.

وی گفت: گرایش کلام، تاریخ و جامعه‌شناسی از رشته‌های با رویکرد اجتماعی از گرایش‌های رشته شیعه‌شناسی به‌شمار می‌رود، برای مثال در گذشته رشته تاریخ تشیع در دانشگاه‌ها ارائه می‌شد و ناظر به تاریخ سیاسی شیعه بود، اما تاریخ تشیع با رویکرد اجتماعی به تاریخ عموم مردم و بدنه جامعه می‌پردازد و بر سیاست و قدرت و حاکمیت تمرکز چندانی ندارد.

مدیر گروه شیعه‌شناسی دانشگاه قم اظهار کرد: کلام در رویکرد اجتماعی خود، آن بخشی از اعتقادات را شامل می‌شود که در رویکرد طبیعی بشر ظهور و بروز دارد، همچنین جامعه‌شناسی نیز در رویکرد اجتماعی به بررسی مسائل فرهنگی و اجتماعی یک جامعه انسانی شیعه از منظر جمعیت، نظام معیشت، اقتصاد، پرورش، تربیت و بهداشت می‌پردازد؛ این نوع مطالعه نیازمند پرورش نیرو‌هایی است که واجد چنین تخصص‌هایی باشند، بنابراین باید در یک رشته دانشگاهی افرادی با این تخصص پرورش یابند تا بتوانند مسائل را به‌صورت فنی بررسی کنند.

بهشتی‌مهر بیان کرد: امروزه در دنیا گفته می‌شود که هیچ جمعیتی رشد و ارتقا نمی‌یابد مگر اینکه خودش را به‌صورت علمی و دانشگاهی مطالعه کند و نقاط ضعف و قوت خویش را بیابد و برای تقویت نقاط قوت از بین بردن نقاط ضعف خود تدبیری بیندیشد که این کار متخصصانی است که فضا‌های علمی ما باید آن‌ها را تربیت کند.

وی در پاسخ به اینکه تحصیل در رشته شیعه‌شناسی چه دستاوردی را برای فارغ‌التحصیلان خواهد داشت و آینده شغلی آن‌ها چگونه خواهد بود، افزود: مجموعه مراکزی که آموزشی، پژوهشی، رسانه‌ای و یا خدماتی هستند، می‌توانند از فارغ‌التحصیلان این رشته استفاده کنند، برای مثال دانشگاه‌ها و مراکز علمی که کار پرورش افراد را انجام می‌دهند، می‌توانند از فارغ‌التحصیلان این رشته به‌عنوان استاد استفاده کنند.

مدیر گروه شیعه‌شناسی دانشگاه قم ادامه داد: در مراکز فرهنگی از جمله صداوسیما، آموزش و پرورش و مراکز عقیدتی، سیاسی نیرو‌های مسلح، ارتش و سپاه و مراکز فرهنگی موجود در وزارتخانه‌ها می‌توانیم از متخصصانی که در این رشته تربیت شده‌اند، استفاده کنیم.

وی بیان کرد: فارغ‌التحصیلان رشته شیعه‌شناسی می‌توانند دغدغه‌های فرهنگی مردم را با مبانی مکتب شیعه توضیح دهند و در استفاده از کارشناسان بهتر است از افرادی استفاده کنیم که با واقعیت‌های مکتب خود به‌خوبی آشنا هستند و در مراکز فرهنگی و مراکز سیاسی مثل کارشناسان وزارت امور خارجه به‌عنوان نماینده جمهوری اسلامی می‌توانند فعالیت کنند.

بهشتی‌مهر در پاسخ به اینکه شرایط تحصیل در این رشته چیست، افزود: این رشته عمومی است، بنابراین جذب از طریق آزمون کنکور که در کشور برگزار می‌شود، انجام می‌شود و در کنکور کارشناسی ارشد افرادی که تمایل به تحصیل در این رشته را داشته باشند، انتخاب می‌کنند و دانشگاه‌های متعددی در این رشته دانشجو می‌پذیرد، اما دانشگاه قم جز اولین‌هاست و افرادی که در رشته‌های متناسب در مقطع کارشناسی و نیز کسانی که در حوزه‌های علمیه تحصیل کرده‌اند و سطح یک حوزه علمیه هستند و برای سطح دو قصد ادامه تحصیل را دارند، می‌توانند در آزمون شرکت کنند.

مدیر گروه شیعه‌شناسی دانشگاه قم گفت: در هر رشته و گرایشی در کارشناسی ارشد بین پنج تا حداکثر ۱۵ دانشجو تقاضا می‌دهند، گاهی ممکن است برای یک رشته تقاضای دانشجو شود و گاهی نیز ممکن است در هر سه رشته دانشجو جذب شود که هر سال در دفترچه مشخص می‌شود که چند دانشجو در چه رشته‌ها و گرایش‌هایی جذب می‌شود.

وی در پاسخ به اینکه اساتید این رشته از میان چه کسانی انتخاب می‌شود، افزود: از ظرفیت اساتید دانشگاه قم بهر‌ه‌مند می‌شویم زیرا بعد از سال‌هایی که این رشته در این دانشگاه بوده، گروه‌های علمی شکل گرفته و اعضای هیئت علمی حضور دارند، هر یک از گرایش‌ها اساتید مخصوص خود را دارند، به‌طور مثال، در گرایش کلام از اساتیدی استفاده می‌کنیم که کار آن‌ها کلامی و اعتقادی است، همین‌طور در تاریخ از اساتیدی استفاده می‌شود که تمرکز آن‌ها بر مسائل تاریخی بوده است، همچنین در جامعه‌شناسی از اساتیدی استفاده می‌شود که تخصص آن‌ها جامعه‌شناسی در مسائل فرهنگی و اجتماعی بوده است.

بهشتی‌مهر بیان کرد: هر گروهی در جامعه باید جهاد خود را انجام دهد که نیازمند جهاد جدی است و ما در حوزه‌های علمیه تعداد زیادی حوزوی داریم که همه عمر خود را صرف تحصیل تقوا و زهد کرده‌اند و دانشگاه‌ها نیز نباید از این عرصه خالی بماند حتی بعضی از کسانی که در حوزه تحصیل کرده‌اند، خوب است که در دانشگاه‌ها نیز تحصیل کنند.

وی در پایان گفت: برخی از دانشجویان که نسبت به اسلام و مکتب تشیع دغدغه دارند به نظر می‌رسد که این دغدغه را با دانش و فعالیت می‌توانند، کسب کنند، برخی از دغدغه‌ها نیز بین‌المللی است و در خارج از کشور نیز نسبت به مسائل شیعیان تحقیق و پژوهش می‌کنند، ارزش جهاد علمی قطعاً بالاتر از جهاد نظامی و امنیتی و دفاعی است، بنابراین در همین عرصه امکان فعالیت‌های جهادی به‌صورت علمی و دانشگاهی فراهم است.