کد خبر: ۴۱۷۸۴۶۶

تاریخ: ۰۷ آبان ۱۴۰۲ - ۱۰:۴۵

کتاب «عقل و کارکرد‌های آن نزد مذاهب کلامی اهل سنت» روانه بازار نشر شد

کتاب «عقل و کارکرد‌های آن نزد مذاهب کلامی اهل سنت» اثر گروه نویسندگان با نظارت علمی سیدمهدی علیزاده موسوی منتشر شد.

به گزارش ایکنا از قم، به نقل از روابط عمومی مؤسسه بوستان کتاب، کتاب «عقل و کارکرد‌های آن نزد مذاهب کلامی اهل سنت» به عنوان دفتر اول «مطالعات سلفیه‌پژوهی» اثر گروه نویسندگان با نظارت علمی سیدمهدی علیزاده موسوی در قطب تعمیق ایمان و باور‌های دینی دفتر تبلیغات اسلامی در ۳۸۴ صفحه تهیه و به همت مؤسسه بوستان کتاب به چاپ رسید.

در طول سده‌های گذشته اندیشه‌ها و گروه‌های افراطی، مهم‌ترین بحران درون دینی مسلمانان بوده‌اند. این جریان‌ها با قرائتی انحرافی از مبانی فکری اسلام، خسارت‌های سنگین اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی به اسلام و مسلمین وارد کردند.

شاید مهم‌ترین انحرافی که در جهان اسلام پدید آمده، جریان سلفیه بود که از نظر فکری در قرن هفتم با دیدگاه‌های افراطی ابن تیمیه آغاز شد و این جریان فکری همچنان در ذهن و عین برخی مسلمانان استمرار دارد.

پژوهش حاضر به منزله نخستین دفتر از مطالعات گروه سلفیه‌پژوهی، کوشیده است قبل از نقد و بررسی رویکرد ابن تیمیه به عقل، جایگاه عقل و کارکرد‌های آن در عقاید در مذاهب کلامی اهل سنت موجود را بررسی کند.

این تلاش در سه بخش با عناوین اهل حدیث، اشاعره و ماتریدیه، چنان سامان یافته که در هر بخش، مهم‌ترین و تأثیرگذارترین شخصیت‌ها که نقشی در تحولات فکری مذاهب در حوزه عقل داشته‌اند، معرفی شوند.

ساختار اثر

این کتاب در سه بخش تألیف شده است؛ بخش اول با عنوان «جایگاه و کاربست‌های عقل از منظر اهل حدیث» مشتمل بر پنج فصل است. فصل اول با عنوان مفهوم‌شناسی اهل حدیث (گروه نویسندگان) به بررسی معناشناسی اهل حدیث و شاخصه‌های اهل حدیث پرداخته است. فصل دوم با عنوان مالک بن انس (وحید خورشیدی) زندگینامه و منهج علمی مالک بن انس و جایگاه و کاربرد عقل را بیان کرده است. فصل سوم با عنوان احمد بن حنبل (محمد جواد امید) ضمن تبیین جایگاه علمی احمد بن حنبل، اقسام عقل و عوامل تأثیرگذار بر عقل‌ستیزی احمد بن حنبل، کارکرد‌های عقل را شرح داده است. در فصل چهارم با عنوان خلال، ابن خزیمه و بربهاری (سیدمصطفی عبدالله‌زاده) جایگاه عقل از منظر خلال، علوم نقلی از دیدگاه ابن خزیمه و کارکرد‌های عقل از دیدگاه بربهاری بررسی شده است. فصل پنجم با عنوان جایگاه و کاربرد عقل نزد ابن منده (وحید خورشیدی) تأثیر ابن منده بر مدعیان سلفی و عقل و کاربست آن نزد ابن منده را مورد تأکید قرار داده است.

«جایگاه عقل و کاربست‌های آن نزد اشاعره» عنوان دومین بخش از کتاب حاضر است و مشتمل بر چهار فصل است. فصل اول با عنوان ابوالحسن اشعری (حسین اشهد) شخصیت‌شناسی، جایگاه عقل و کارکرد‌های عقل را بررسی کرده است. فصل دوم با عنوان ابوبکر باقلانی (سیدحسام علیزاده موسوی) زندگینامه و مفهوم‌شناسی (تعریف عقل، اقسام عقل و کاربست‌های عقل) را تشریح کرده است.

فصل سوم با عنوان فخر رازی (مرتضی فلاح زیارانی) مکتب کلامی فخر رازی، جایگاه اقسام عقل نزد فخر رازی و کارکرد‌های عقل از منظر فخر رازی را به رشته تحریر درآورده است. فصل چهارم با عنوان عضدالدین ایجی (محمدحسین جهانگیر) مفهوم‌شناسی عقل، عقل ابزاری و عقل منبعی و کاربست عقل را مورد تأکید قرار داده است.

نویسنده در بخش سوم با عنوان «جایگاه و کارکرد‌های عقل از منظر ماتریدیه (ابومنصور ماتریدی و ابومعین نسفی)» جایگاه و کارکرد‌های عقل از منظر ابومنصور ماتریدی و ابومعین نسفی (سیدعلی مهاجری و محمد آقامروجی) (جایگاه عقل در دوره ماتریدیه متقدم، هستی‌شناسی عقل، معرفت‌شناسی عام و خاص، منبعیت عقل، حواس و اخبار و روش‌شناسی عقل) را به نگارش درآورده است.

علاقه‌مندان برای تهیه این کتاب می‌توانند به نشانی اینترنتی مؤسسه بوستان کتاب به آدرس www.bustaneketab.ir مراجعه کنند.