کد خبر: ۴۱۵۳۱۹۳

تاریخ: ۱۶ تير ۱۴۰۲ - ۰۵:۱۱

در گفت‌وگو با ایکنا بیان شد؛

غدیر چکیده‌ای از دایرة‎المعارف اسلام ناب محمدی است

عضو هیئت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب با بیان اینکه غدیر چکیده‌ای از دایرة‎المعارف اسلام ناب محمدی است، گفت: حضرت رسول اکرم(ص) در روز غدیر در خطبه خود به توحید، نبوت، معاد و امامت، مهدویت و امر به معروف و نهی از منکر اشاره کردند و مردم، منبریان، پژوهشگران و اساتید باید تلاش کنند که خطبه غدیر را پر رنگ‌تر از دیروز مطرح سازند و فرهنگ غدیر در جامعه بیشتر نفوذ پیدا کند.

حجت‌الاسلام والمسلمین محمدحسین درافشان، عضو هیئت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب در گفتگو با خبرنگار ایکنا از قم، در خصوص لزوم تفسیر غدیر به زبان امروزی اظهار کرد: غدیر تابلوی تمام نمای امامت و ولایت و استمرار نبوت و رسالت است زیرا امیرالمؤمنین(ع) منبع تشریح اخبار هستند و ما سیاست و معارف را از این بزرگوار دریافت می‌کنیم و توحید، امامت و دیانت منهای علی(ع) معنا ندارد.

وی گفت: پیامبر اکرم(ص) در همایش غدیر که بنا بر نقلی ۱۲ هزار نفر جمع شدند، فرمودند که «وَ اَنِّی مَسْئُولٌ عَمَّا اُرْسِلْتُ بِهِ اِلَیکُمْ وَعَمَّا خَلَّفْتُ فِیکُمْ مِنْ کِتَابِ اللَّهِ وَحُجَّتِهِ وَاَنَّکُمْ مَسْئُولُونَ یعنی من نسبت به رسالتی که به شما داشتم و نسبت به کتاب خدا و حجت الهی که از خود به جای گذاشتم، مسئولیت دارم و شما نیز مسئولیت دارید» بنابرین امت پیامبر(ص) مسئول هستند که نسبت به رسالت ایشان پاسخ مثبت دهند.

عضو هیئت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب عنوان کرد: در مسند احمد بن حنبل و در المستدرک حاکم نیشابوری و در العجم الکبیر طبرانی و کتاب‌های دیگر این حدیث آمده که «يَا عَلِيُّ، إِنَّهُ مَنْ فَارَقَنِي فَقَدْ فَارَقَ اللَّهَ، وَمَنْ فَارَقَكَ فَقَدْ فَارَقَنِي: ای علی هر کس از تو مفارقت کند از من جدا شده است پس هر کس از تو جدا شود از من و خدای علی جدا شده است.»

وی گفت: پیغمبر اکرم(ص) در روز غدیر می‌فرماید که آیا من نسبت به مؤمنین اولی نیستم و بعد می‌فرماید که «من کنت مولاه فهذا علی المولاه یعنی من از خود مؤمنین به مؤمنین اولی هستم و اکنون علی مولا و جانشین است.»

درافشان ابراز کرد: ابن جوزی در تذکره الخواص می‌فرماید که «وهذا نص صریح فی اثبات امامته و قبول طاعته» که در اینجا صریحا ولایت امیرالمومنین(ع) را می‌گوید و اینکه باید اطاعت و امامت ایشان را قبول کنیم.

وی با اشاره به قضیه حوض کوثر در خطبه غدیر افزود: کسانی که مؤمن و اهل بهشت باشند به دست امیرالمومنین(ع) که ساقی کوثر است از حوض کوثر آب می‌نوشند، همانگونه که در الخصال آمده که «إِنِّي فَرَطُكُمْ وَ أَنْتُمْ وَارِدُونَ عَلَيَّ اَلْحَوْضَ  شما فردای قيامت در كنار حوض بر من وارد خواهيد شد» یعنی اگر الان از نظر جسمی در دنیا از شما جدا شده‌ام، تصور نکنید که رابطه ما با شما قطع شده، بلکه تا روز قیامت در کنار حوض کوثر رابطه ما با شما برقرار است که به معنای پذیرش ولایت امیرالمؤمنین(ع) است.

استاد حوزه و دانشگاه بیان کرد: امام صادق(ع) می‌فرماید: «وَاللّه ِ لَو عَرَفَ النّاسُ فَضْلَ هذَا الْيَوْمِ بِحَقيقَتِهِ لَصافَحَتْهُمُ الْمَلائِكَةُ فِى كُلِّ يَوْمٍ عَشْرَ مَرّاتٍ... وَ مَا اَعْطَى اللّه ُ لِمَنْ عَرَفَهُ ما لايُحْصى بِعَدَدٍ یعنی به خدا قسم اگر مردم فضيلت واقعى (روز غدير) را مى شناختند، فرشتگان روزى ده بار با آنان مصافحه مى‌كردند و بخشش‌هاى خدا به کسی که آن روز را شناخته قابل شمارش نیست.»

شیعیان و رسانه‌ها پیام غدیر را جهانی کنند

وی گفت: همانگونه که پیامبر اکرم(ص) در عید غدیر پیام امامت و ولایت را برای مردم ابلاغ کردند، شیعیان نیز وظیفه دارند این پیام را جهانی کنند و کوتاهی در این زمینه قابل قبول نیست بلکه باید در این مورد به سیره پیامبر اکرم(ص) تأسی کرد.

درافشان اظهار کرد: بزرگداشت غدیر به معنای بزرگداشت توحید و ارج نهادن به رسالت انبیا و اقامه حق و نشانه عزت‌خواهی مسلمانان است و بزرگداشت غدیر، بزرگداشت میثاق الهی و دفاع از حق و یاری کردن حضرت علی(ع) در تنهایی و رساندن پیام نبوی به لب تشنگان حقیقت است.

وی با اشاره به اینکه بزرگداشت غدیر یعنی با وجود حجت برگزیده خدا، مسلمانان امروز نیازی به پیشوایان گمراه و زاهدان دنیاپرست و عالمان غرق در جهل مرکب ندارند، ابراز کرد: همچنین مردم نیز می‌توانند در حد توانایی خود جشن‌هایی در این روز برگزار کنند و این امر در تربیت نسل آینده بسیار موثر است، رسانه‌ها نیز باید در رساندن پیام واقعه غدیر کوتاهی نکنند و مسئولان نیز با عمل خود الگوی مناسبی در جامعه برای حق‌گویی و عدالت باشند.

عضو هیئت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب با بیان اینکه غدیر چکیده‌ای از دایرالمعارف اسلام ناب محمدی است، افزود: حضرت رسول اکرم(ص) در روز غدیر در خطبه خود به توحید، نبوت، معاد و امامت، مهدویت و امر به معروف و نهی از منکر اشاره کردند و مردم، منبریان، پژوهشگران و اساتید باید تلاش کنند که خطبه غدیر را پر رنگ‌تر از دیروز مطرح سازند و فرهنگ غدیر در جامعه بیشتر نفوذ پیدا کند و آحاد مردم به ویژه جوانان در راستای تبیین موثر و تشریح این واقعه مهم با جریان امامت انس بگیرند و نعمت ارزشمند ولایت را سرلوحه مسائل فردی و اجتماعی خود قرار دهند تا از  آسیب‌های جامعه در امان بمانند.

توجه به جایگاه والای حضرت علی؛ محور تقریب مذاهب اسلامی

وی در خصوص اینکه عید غدیر چگونه می‌تواند در راستای تقریب مذاهب موثر باشد، تصریح کرد: عید غدیر سبب همگرایی مسلمانان است، فهم از غدیر باید بازسازی شود، متکلمان اهل سنت بر مساله حب امیرالمومنین(ع) و متکلمان شیعه بر امامت ایشان و عرفا بر حمایت علمی و معنوی ایشان تاکید دارند بنابرین نتیجه می‌گیریم که قدر مشترک این جایگاه‌ها این است که جایگاه حضرت علی(ع) بعد از خاتم پیامبران، جایگاه وزینی می‌باشد و این باید محور تقریب مذاهب اسلامی قرار بگیرد‌.

وی ادامه داد: منصب ولایت علمی و معنوی حضرت مورد توافق همه فرقه‌ها و اهل تشیع و اهل سنت است و از این منظر نیز باید کمال استفاده را داشت و جایگاه معنوی و علمی ایشان می‌تواند سبب همگرایی مسلمانان برای مقابله با سلفی‌ها، وهابیون، داعشی‌ها و افراطیون باشد.

درافشان بیان کرد: کسانی که از عدالت‌محوری، دموکراسی و حقوق بشر سخن می‌گویند، باید حضرت علی(ع) را سرلوحه خود قرار دهند، همچنین برخورد زیبا و مسالمت‌آمیز حضرت علی(ع) با منتقدان و مخالفان خود می‌تواند برای حکومت‌های امروزی مدل قابل قبول باشد.

وی گفت: سیاست مداران جهان اسلام باید توجه کنند که حضرت علی(ع) در واقعه غدیر به عنوان رهبر سیاسی، علمی، معنوی و جانشین پیامبر اکرم(ص) معرفی شد و برای وحدت و یکپارچگی امت اسلامی در مقابل قدرت‌های جهانی در قبال حق غصب شده خود سکوت کرد و هرگز وارد منازعات نشد، همچنین بی‌مهری علمی و عملی به غدیر، نگرش تک بعدی و عدم توجه به فلسفه وحدت آفرین غدیر از مهم‌ترین نکات آسیب شناسی شناخت غدیر است.

استاد دانشگاه در خصوص ریشه قرآنی واقعه غدیر افزود: آنچه بر حادثه غدیر رنگ جاودانی و ابدی می‌سازد و اهمیت این واقعه را مضاعف کرده، دو آیه در قرآن کریم در این زمینه است که مورد اتفاق همه فرقه هاست و شامل آیه ۶۷ سوره مائده «يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ ۖ وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ ۚ وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ ۗ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ» و دوم آیه ۳ سوره مائده «الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الْإِسْلَامَ دِينًا» است که طبق نظر مفسران شیعه و سنی شان نزول این آیات در خصوص واقعه غدیر می‌باشد و مورد اختلاف است.

وی بیان کرد: اینکه پیامبر(ص)، حضرت علی(ع) را به عنوان جانشین انتخاب کرد، در همه جا پیچید، نعمان بن حارث فهری خدمت پیامبر(ص) آمد و گفت ما را به یکتایی خداوند دعوت کردی و سپس دستور دادی نماز، روزه، حج و زکات انجام دهیم و بعد این جوان را به جانشینی خود نصب کردی آیا سخنی از ناحیه خودت یا از جانب خداست که پیامبر اکرم(ص) فرمود که سوگند به خدایی که خدایی جز او نیست از جانب خداست.

استاد حوزه و دانشگاه گفت: در این زمان نعمان صورت خود را از پیامبر(ص) برگرداند و گفت که خدایا اگر این حرف پیامبر حق و از جانب خودت است، سنگی از آسمان بر من نازل کن و زمانیکه سخنش به پایان رسید ناگهان سنگی از آسمان فرود آمد و او را کشت و در این خصوص آیه یک تا سه سوره معارج آمده که  «سَأَلَ سائلُ بِعَذَاب وَاقِع * لِّلْکفِرِینَ لَیْس لَهُ دَافِعٌ * مِّنَ اللَّهِ ذِى الْمَعَارِجِ».

الهام‌ حلاجیان